Zonguldak’ta Yine Kan: Kapitalizmin Kömür Ocaklarında İşçi Cinayeti

23 Ekim 2026 sabahı Zonguldak’ın Kilimli ilçesine bağlı Gelik’te, Demir Madencilik’e ait özel ocakta grizu patlaması yaşandı. Üç işçi öldü, beş işçi yaralandı. İsimleri artık birer istatistik: Cengiz Bölükbaşı, Recep Çolakoğlu, Murat Kaya. Yaralılar hastanelerde, ikisi ağır.

Bu bir “kaza” değil. Bu, kârın insan canından üstün tutulduğu bir sistemin düzenli ürünü.

Türkiye’de madenlerde ölüm sıradanlaştı. Özellikle özel ocaklarda, rödövans (kira) sistemiyle TTK sahalarında çalışan taşeron ve özel şirketlerde güvenlik yatırımı maliyet kalemi olarak görülüyor. Havalandırma yetersiz, gaz ölçümleri aksıyor, denetimler kâğıt üzerinde kalıyor ya da rüşvetle geçiştiriliyor. Sonuç hep aynı: metan birikiyor, kıvılcım geliyor, işçiler ölüyor.

Bu ocak da o sistemin parçası. Özel şirket, kamu arazisinde üretim yapıyor; kâr özelde, risk ve ölüm işçide. Yıllardır aynı tablo: Soma’da 301, Ermenek’te, Amasra’da, şimdi yine Zonguldak’ta. Her seferinde “soruşturma başlatıldı”, “savcılar görevlendirildi”, “başmüfettiş atandı” deniyor. Sonra dosyalar kapanıyor, sorumlular ya serbest kalıyor ya da sembolik cezalarla kurtuluyor. Şirket sahipleri ve yöneticiler için “iş kazası”, işçiler için sınıf cinayeti.

Kapitalist madencilik mantığı net: üretimi maksimize et, maliyeti minimize et. İş güvenliği, sendikal örgütlenme, gerçek denetim bu mantığın karşısında duruyor. Özelleştirme ve rödövans sistemiyle madenler parçalanıp küçük-orta özel şirketlere devredildi. Sendikasız, güvencesiz, düşük ücretli işçi çalıştırmak kolaylaştı. Devlet ise “denetleyen” değil, çoğu zaman bu yapıyı teşvik eden konumda.

Madenler, enerji kaynakları ve yeraltı zenginlikleri kamu malıdır; kâr hırsına teslim edilemez. İşçi sağlığı ve güvenliği, piyasa koşullarına bırakılamaz. Gerçek çözüm:

  • Madenlerin kamulaştırılması ve işçi denetiminde, bilimsel planlamayla işletilmesi,
  • Gerçek bağımsız denetim mekanizmaları ve ağır yaptırımlar,
  • Güçlü, bağımsız sendikalar ve grev hakkı,
  • Üretimde kâr değil, insan hayatı ve çevre önceliği.

Her yeni ölüm, “kader” ya da “mesleğin doğası” diye geçiştirilmemeli. Bu ölümler sınıfsal. Zonguldak’ın kömür ocaklarında ölen her işçi, kârın cana tercih edildiği düzenin hesabını soruyor.

Bu ölümler “kader” değil, sınıf cinayetidir.
Sermaye kârını artırırken işçilerin canını yakmaya devam ettiği sürece, hesap sorma mücadelesi de sürecek.

TKP Savaş Yolu